Η συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, με τον Τούρκο Πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, στην Άγκυρα την Τετάρτη σηματοδότησε μια σημαντική στροφή στις διπλωματικές σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας, με αποτέλεσμα να προκαλέσει πλήρη ικανοποίηση σε διπλωματικούς κύκλους και θετική υποδοχή της είδησης από τα μέσα ενημέρωσης και στις δύο χώρες.
Η αλλαγή του κλίματος είναι εντυπωσιακή, αν αναλογιστεί κανείς ότι από την επιθετική ρητορική του «Μητσοτάκης γιοκ» από πλευράς Ερντογάν το 2022 οι δύο ηγέτες πέρασαν σε μια προσέγγιση που χαρακτηρίζεται από την προσωπική προσφώνηση του Τούρκου προέδρου «Αγαπητός φίλος Κυριάκος». Αυτή η νέα ατμόσφαιρα φάνηκε ιδιαίτερα από την αναφορά του κ. Ερτνογάν ότι, παρά την πολυπλοκότητα των υπαρχόντων προβλημάτων, η επίλυσή τους στη βάση του Διεθνούς Δικαίου είναι εφικτή, αρκεί να υπάρχει καλή πρόθεση και βούληση για εποικοδομητικό διάλογο.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν τα κρίσιμα ζητήματα που παραδοσιακά προκαλούν διαφωνίες, με κυρίαρχο την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε τη σταθερή ελληνική θέση ότι η διαφορά αυτή αποτελεί το μοναδικό σημείο προς επίλυση, το οποίο πρέπει να οδηγηθεί ενώπιον ενός διεθνούς δικαιοδοτικού οργάνου με αυστηρή βάση το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας. Μάλιστα, εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι οι τρέχουσες συνθήκες μπορεί να επιτρέψουν μια θετική εξέλιξη προς αυτή την κατεύθυνση.
Παράλληλα, συζητήθηκαν θέματα όπως το casus belli, αν και η αναφορά έγινε χωρίς τη χρήση του συγκεκριμένου όρου. Ιδιαίτερη ένταση παρατηρήθηκε στις δηλώσεις σχετικά με τις μειονότητες. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναφέρθηκε σε «τουρκική μειονότητα» στη Δυτική Θράκη, εστιάζοντας στις προσδοκίες για πλήρη θρησκευτική ελευθερία και εκπαιδευτικές ευκαιρίες. Η απάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν άμεση και σαφής, καθώς τόνισε ότι το καθεστώς της μειονότητας προσδιορίζεται με απόλυτη ακρίβεια από τη Συνθήκη της Λοζάνης, η οποία ορίζει ρητά ότι πρόκειται για θρησκευτική μειονότητα, αποκλείοντας οποιαδήποτε άλλη παρερμηνεία. Η αντιπαράθεση αυτή έφερε στη μνήμη την ένταση του Απριλίου 2021, όταν ο τότε υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Δένδιας, είχε έρθει σε ρήξη με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου για την αναφορά σε «μουσουλμανική κοινότητα».
“Παράθυρο ευκαιρίας” για το Κυπριακό
Όσον αφορά στο Κυπριακό, ο Έλληνας πρωθυπουργός έκανε λόγο για ένα «παράθυρο ευκαιρίας» και την ανάγκη επανέναρξης του διαλόγου από το σημείο που διακόπηκε το 2017. Αν και ο κ. Ερντογάν δεν έδωσε συγκεκριμένη απάντηση, περιορίστηκε στην επίκληση του Διεθνούς Δικαίου. Τέλος, ο Τούρκος Πρόεδρος έθεσε το ζήτημα της συνεργασίας σε αμυντικές πρωτοβουλίες στην Ευρώπη, χαρακτηρίζοντάς την ως κοινό συμφέρον των δύο χωρών.
Στο πεδίο των διεθνών εξελίξεων, οι δύο ηγέτες αντάλλαξαν απόψεις για την Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, αναγνωρίζοντας την ανάγκη για μια αμοιβαία επωφελή και λειτουργική σχέση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μάλιστα καταδίκασε την επέκταση των εποικισμών του Ισραήλ και την προσάρτηση της Δυτικής Όχθης, ενώ για το θέμα της Συρίας κάλεσε τον Τούρκο Πρόεδρο να δουλέψουν από κοινού για να υπάρχει πολιτική σταθερότητα στη χώρα, αλλά και να εργαστούν για την ανοικοδόμησή της. Η συνάντηση ολοκληρώθηκε με την ελπίδα ότι ο διάλογος θα συνεχιστεί σε ένα πλαίσιο που θα επιτρέπει την υπέρβαση των χρόνιων διαφορών.
parapolitika.gr
