Ένα σημαντικό πακέτο χρηματοδοτήσεων, συνολικού ύψους 17 εκατ. ευρώ από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, έχει κατευθυνθεί τα τελευταία χρόνια στον Δήμο Λέρου, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι αυξημένες ανάγκες που δημιουργεί η λειτουργία της δομής φιλοξενίας μεταναστών, αλλά και χρόνια προβλήματα του νησιού. Ο δήμαρχος Λέρου μιλά για τα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη, την ύδρευση, την αποκατάσταση του ΧΑΔΑ, τις αφαλατώσεις και τις νέες παρεμβάσεις που, όπως εκτιμά, θα αλλάξουν σημαντικά την εικόνα του νησιού.
Κύριε Δήμαρχε, είχατε μια σύσκεψη στο γραφείο του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνου Πλεύρη. Τι έγινε σε αυτή τη συνάντηση;
Πήγε πολύ καλά. Οι χρηματοδοτήσεις του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, λόγω της ύπαρξης της δομής φιλοξενίας στο νησί, ήταν και παραμένουν ιδιαίτερα σημαντικές. Από το 2024, όταν επανήλθαμε στα δημοτικά πράγματα, αλλά και συνολικά τα προηγούμενα χρόνια επί κυβέρνησης Κυριάκου Μητσοτάκη, ο Δήμος Λέρου έχει χρηματοδοτηθεί από το συγκεκριμένο υπουργείο με περίπου 17 εκατομμύρια ευρώ για έργα.
Τα 17 εκατομμύρια ευρώ είναι ένα μεγάλο ποσό. Είναι όμως αρκετό για τις ανάγκες ενός μικρού νησιού;
Είναι πολλά χρήματα, αλλά είναι πολλά και τα προβλήματα. Η Λέρος είναι ένα από τα μικρότερα νησιά του Αιγαίου σε έκταση και πληθυσμό που φιλοξενεί δομή αυτού του μεγέθους. Επομένως, αντιλαμβάνεστε ότι οι πιέσεις που δημιουργούνται είναι μεγάλες. Υπάρχουν αυξημένες ανάγκες σε νερό, ενώ το νησί βρίσκεται και σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Υπάρχει, επίσης, σημαντική πίεση στο νοσοκομείο της Λέρου.
Πόσο επηρεάζει τη λειτουργία του νοσοκομείου η παρουσία τόσο μεγάλου αριθμού ανθρώπων στη δομή;
Αυτή την περίοδο μιλάμε για περίπου 1.200 έως 1.250 ανθρώπους. Το πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχει ολοκληρωμένη δομή ιατρικής περίθαλψης μέσα στο hotspot. Έτσι, ακόμη και περιστατικά που θα μπορούσαν ενδεχομένως να αντιμετωπιστούν επιτόπου οδηγούνται στο νοσοκομείο. Αυτό δημιουργεί πρόσθετη πίεση στις ήδη αυξημένες ανάγκες του νοσοκομείου μας.
Υπάρχουν και ζητήματα που αφορούν την καθημερινότητα και την ασφάλεια;
Σε κάθε κοινωνία υπάρχουν άνθρωποι που σέβονται τους νόμους και τους κανόνες, αλλά υπάρχουν και μικρές ομάδες που δημιουργούν προβλήματα. Το ίδιο ισχύει και στον πληθυσμό των μεταναστών. Υπάρχουν άνθρωποι όλων των ηλικιών, ακόμη και πολλά παιδιά, και φυσικά χρειάζεται διαχείριση όλων αυτών των ζητημάτων με τρόπο οργανωμένο και αποτελεσματικό.
Ποια είναι η στάση του υπουργείου απέναντι στα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Λέρος;
Ο υπουργός, ο κ. Πλεύρης, δείχνει ότι κατανοεί με μεγάλη ταχύτητα τις ανάγκες του τόπου. Από την πλευρά μας καταθέτουμε συγκεκριμένα αιτήματα για χρηματοδότηση και για βασικά έργα υποδομής. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το δίκτυο ύδρευσης, για το οποίο ο Δήμος έχει εξασφαλίσει 5 εκατομμύρια ευρώ.
Τι προβλέπει το έργο για το δίκτυο ύδρευσης;
Μέσα στις επόμενες ημέρες ξεκινά η διαγωνιστική διαδικασία, ώστε να προχωρήσει η ανάθεση του έργου. Πρόκειται για περίπου 35 χιλιόμετρα, ίσως και περισσότερα, δικτύου ύδρευσης που χρειάζεται σημαντικές παρεμβάσεις. Είναι ένα έργο ζωτικής σημασίας για τη Λέρο και θέλουμε να προχωρήσει όσο το δυνατόν πιο γρήγορα.
Ένα ακόμη μεγάλο ζήτημα που παραλάβατε ήταν ο ΧΑΔΑ. Σε ποια κατάσταση βρισκόταν;
Όταν παραλάβαμε τον Δήμο, στον χώρο εναπόθεσης στερεών αποβλήτων υπήρχαν περίπου 15.000 τόνοι απορριμμάτων, ατάκτως εναποτεθειμένοι. Χρειάστηκε μια πολύ μεγάλη και δύσκολη διαδικασία αδειοδοτήσεων και περιβαλλοντικών εγκρίσεων. Για την αποκατάσταση του χώρου εξασφαλίσαμε χρηματοδότηση περίπου 936.000 ευρώ από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου. Μέσα στις επόμενες ημέρες προχωρούμε στη διαγωνιστική διαδικασία, ώστε τα απορρίμματα να απομακρυνθούν με όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Υπήρξαν καθυστερήσεις λόγω των περιβαλλοντικών διαδικασιών;
Η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων και συνολικά η διαδικασία ήταν ιδιαίτερα δύσκολη και χρονοβόρα. Ωστόσο, καταφέραμε να φτάσουμε στο σημείο όπου πλέον το έργο μπορεί να προχωρήσει. Αυτό είναι πολύ σημαντικό για το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία του νησιού.
Τι άλλες χρηματοδοτήσεις έχουν εξασφαλιστεί;
Έχουμε εξασφαλίσει χρηματοδότηση και για την προμήθεια οχήματος μεταφοράς στερεών αποβλήτων, ενώ σημαντική είναι και η χρηματοδότηση για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε περιοχές όπου δεν υπάρχει δημοτικό δίκτυο ηλεκτροδότησης. Πρόκειται για παρεμβάσεις που μπορεί να φαίνονται επιμέρους, αλλά συνολικά βελτιώνουν σημαντικά τις υποδομές και την καθημερινότητα στο νησί.
Πολύ σημαντικό είναι και το ζήτημα της ύδρευσης. Πότε αναμένεται να λυθεί οριστικά;
Από το Υπουργείο Περιβάλλοντος, λόγω της έκτακτης κατάστασης και της λειψυδρίας, έχουμε εξασφαλίσει 5,6 εκατομμύρια ευρώ. Άμεσα θα κάνουμε προγραμματική σύμβαση με την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ώστε να ολοκληρωθεί το έργο. Με την ολοκλήρωσή του, όλες οι παροχές νερού στο νησί θα μπορούν να έχουν πόσιμο αφαλατωμένο νερό. Υπολογίζουμε ότι το έργο μπορεί να ολοκληρωθεί σε περίπου ενάμιση χρόνο, καθώς λόγω της κατάστασης έκτακτης ανάγκης οι διαδικασίες είναι πιο σύντομες.
Σε τι κατάσταση βρίσκονταν οι μονάδες αφαλάτωσης όταν αναλάβατε;
Οι δύο μονάδες αφαλάτωσης που υπήρχαν στον Δήμο ήταν ουσιαστικά απαξιωμένες. Όταν τις παραλάβαμε, αντί να παράγουν συνολικά περίπου 2.000 κυβικά μέτρα νερού το 24ωρο, έφτασαν να παράγουν μόλις 160 κυβικά μέτρα. Στο τέλος η παραγωγή είχε μηδενιστεί. Με χρηματοδότηση περίπου 700.000 ευρώ από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου και με πολύ γρήγορες διαδικασίες, καταφέραμε μέσα σε τέσσερις-πέντε μήνες να αποκαταστήσουμε τις μονάδες.
Με δεδομένες όλες αυτές τις παρεμβάσεις, πώς βλέπετε την επόμενη ημέρα για τη Λέρο;
Είμαι αισιόδοξος. Θέλω να ευχαριστήσω την κυβέρνηση και όλα τα υπουργεία που έχουν στηρίξει τον Δήμο. Συνολικά, μέχρι το τέλος Οκτωβρίου, πρόκειται να δημοπρατήσουμε έργα υποδομών ύψους περίπου 50 εκατομμυρίων ευρώ. Είναι ένα πολύ μεγάλο πρόγραμμα για τα δεδομένα της Λέρου. Αν υλοποιηθεί όπως έχει σχεδιαστεί, θα αλλάξει σημαντικά την εικόνα του νησιού, θα αντιμετωπίσει χρόνια προβλήματα και θα δημιουργήσει καλύτερες συνθήκες για τους κατοίκους και τους επισκέπτες.
Άρα μιλάμε ουσιαστικά για μια νέα σελίδα για τη Λέρο;
Αυτός είναι ο στόχος μας. Να αξιοποιήσουμε τις χρηματοδοτήσεις, να λύσουμε προβλήματα που ταλαιπωρούν το νησί για χρόνια και να δημιουργήσουμε τις υποδομές που χρειάζεται η Λέρος. Έχουμε πολλή δουλειά μπροστά μας, αλλά πιστεύω ότι με τα έργα που δρομολογούνται μπορούμε πραγματικά να αλλάξουμε το νησί προς το καλύτερο.
