Από τις Βρυξέλλες, όπου συμμετέχει στις συζητήσεις για την εξωτερική πολιτική, την ασφάλεια και την άμυνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ Νίκος Φαραντούρης μιλά για τις πολιτικές εξελίξεις στη Γερμανία, την άνοδο της ακροδεξιάς στην Ευρώπη, αλλά και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η ελληνική κοινωνία.
Κύριε Φαραντούρη, σας βρίσκουμε στις Βρυξέλλες. Ποια είναι η ατζέντα σας αυτές τις ημέρες;
Είμαι στις Βρυξέλλες, όπου συμμετέχω στις πρωινές συναντήσεις, πριν από τη μεγάλη σύσκεψη που έχουμε για θέματα εξωτερικής πολιτικής, ασφάλειας και άμυνας. Αύριο θα μεταβώ στην Αίγυπτο, στο Κάιρο, και από εκεί στη Μονή Σινά. Δυστυχώς, υπάρχουν δύσκολες και περίεργες εξελίξεις και θέλω με την παρουσία μου να δώσω μια διεθνή διάσταση στο ζήτημα και να στηρίξω τους μοναχούς.
Μιλάμε για μια μονή 1.600 ετών, ένα από τα σημαντικότερα χριστιανικά μνημεία και το αρχαιότερο χριστιανικό μοναστήρι στον κόσμο. Υπάρχουν ιστορικές εγγυήσεις και συμφωνίες για την προστασία της. Θεωρώ ότι, ως Ευρωπαίος αξιωματούχος, έχω στοιχειώδη υποχρέωση να συμβάλω στην προστασία της. Και το κάνω ιδιαίτερα αυτή την περίοδο, που θεωρώ ότι η Αθήνα δεν έχει κινηθεί με την αποφασιστικότητα που απαιτούν οι περιστάσεις.
Να ξεκινήσουμε από τις ευρωπαϊκές εξελίξεις. Πώς αποτιμάτε το αποτέλεσμα των εκλογών στη Γερμανία και ποιο είναι το κλίμα που εισπράττετε στις Βρυξέλλες;
Το καμπανάκι είναι πάρα πολύ ηχηρό. Η άνοδος της AfD είναι ένα γεγονός που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο. Η συνθηματολογία, η δομή, η προϊστορία και οι θέσεις που έχουν εκφραστεί από στελέχη της προκαλούν πολύ σοβαρό προβληματισμό.
Το βασικό ερώτημα, όμως, είναι τι κάνουμε. Η απάντηση στον φασισμό και στην ακροδεξιά δεν μπορεί να είναι η προσχώρηση στην ατζέντα τους. Η απάντηση είναι να βρούμε λύσεις στα πραγματικά προβλήματα των πολιτών. Να μειώσουμε τις κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες που πυροδοτούν την ανασφάλεια και δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για λαϊκιστικές και ακροδεξιές δυνάμεις.
Υποστηρίζετε, δηλαδή, ότι η οικονομική και κοινωνική κατάσταση αποτελεί βασικό παράγοντα για την ενίσχυση της ακροδεξιάς;
Βεβαίως. Η ακροδεξιά συχνά επιχειρεί να μετακυλήσει την ευθύνη για τα προβλήματα στον πιο αδύναμο. Να δείξει ως υπεύθυνους τους μετανάστες, τους ξένους, τον διπλανό μας. Αυτό όμως δεν λύνει κανένα πρόβλημα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Γερμανία. Αντί να συζητήσουμε πώς θα αντιμετωπιστούν η βιομηχανική υποχώρηση, οι οικονομικές ανισότητες, η ανεργία και τα προβλήματα της παραγωγικής βάσης, η συζήτηση μεταφέρεται σε ζητήματα που λειτουργούν ως εύκολος στόχος. Δεν μπορείς να αντιμετωπίσεις τα προβλήματα μιας κοινωνίας θυματοποιώντας συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες.
Καμία ανοχή στον φασισμό. Οι δημοκρατικές δυνάμεις πρέπει να είναι ενωμένες μέσα στα κοινοβούλια και η δημοκρατία πρέπει να υπερασπιστεί τον εαυτό της.
Είδαμε μάλιστα και τη δική σας αντιφασιστική δράση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Την προηγούμενη εβδομάδα, μαζί με την ηθοποιό Δώρα Χρυσικού, την οποία είχα προσκαλέσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, παρουσιάσαμε μια θεατρική παράσταση στις 18 Σεπτεμβρίου, ημέρα μνήμης της δολοφονίας του Παύλου Φύσσα.
Ήταν μια ιδιαίτερη στιγμή, καθώς για πρώτη φορά παρουσιάστηκε μέσα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μια θεατρική παράσταση με τόσο έντονο και καθαρά αντιφασιστικό περιεχόμενο, στον ίδιο τον χώρο όπου λαμβάνονται οι ευρωπαϊκές αποφάσεις. Για μένα, αυτό αποτελεί και μια πολιτική πράξη. Η δημοκρατία δεν υπερασπίζεται τον εαυτό της μόνο με λόγια. Χρειάζεται δράση.
Η ανησυχία πλέον δεν περιορίζεται στη Γερμανία. Υπάρχει προβληματισμός και για τη Γαλλία. Τι πρέπει να κάνουν οι δημοκρατικές δυνάμεις;
Το να διαπιστώνουμε απλώς ότι τα πράγματα είναι δύσκολα δεν αρκεί. Πρέπει να δράσεις, να πάρεις πρωτοβουλίες, να κάνεις πράγματα. Δεν μπορείς, για παράδειγμα, να έχεις εκχωρήσει στην ακροδεξιά την ατζέντα της ειρήνης.
Βλέπουμε το παράδοξο να έρχονται ακροδεξιές και φασιστικές δυνάμεις και να μιλούν για ειρήνη, να λένε ότι η Ευρώπη σπαταλά χρήματα για τον πόλεμο. Και την ίδια στιγμή δημοκρατικά και προοδευτικά κόμματα να αισθάνονται ότι πρέπει να κινηθούν προς πιο συντηρητικές θέσεις για να προσεγγίσουν αυτό το ακροατήριο.
Η ειρήνη, όμως, πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα των δημοκρατικών δυνάμεων. Δεν πρέπει να την παραχωρήσουμε στην ακροδεξιά.
Ας περάσουμε στην Ελλάδα. Η ακρίβεια παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα των πολιτών. Γιατί, κατά την άποψή σας, τα κυβερνητικά μέτρα δεν έχουν αποδώσει;
Είναι ξεκάθαρο ότι τα μέτρα δεν επαρκούν. Μετά από τόσα χρόνια διακυβέρνησης, η ελληνική κοινωνία βλέπει ότι δεν υπάρχει επαρκής ατζέντα για τα βασικά προβλήματα: την ακρίβεια και το ιδιωτικό χρέος, μεταξύ άλλων.
Στο ΠΑΣΟΚ έχουμε παρουσιάσει συγκεκριμένες προτάσεις. Το ιδιωτικό χρέος είναι ένα τεράστιο ζήτημα. Πολλοί συμπολίτες μας, μικρομεσαίοι επιχειρηματίες, δανειολήπτες, ακόμη και εγγυητές δανείων, βρίσκονται αντιμέτωποι με μια πολύ δύσκολη κατάσταση. Εμείς έχουμε καταθέσει συγκεκριμένο νομοθετικό πρόγραμμα για την επόμενη ημέρα, με στόχο να περιοριστούν καταχρηστικές πρακτικές και να ρυθμιστεί συνολικά η κατάσταση.
Και στο μέτωπο της ακρίβειας τι προτείνετε;
Χρειάζεται πολιτική βούληση. Εμείς προτείνουμε ρυθμιστικά, δημοσιονομικά και ελεγκτικά μέτρα. Έχουμε μιλήσει για μείωση του ΦΠΑ και του ειδικού φόρου κατανάλωσης, όπως έχει γίνει και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά και για ουσιαστική παρέμβαση στη λειτουργία της αγοράς.
Ένα παράδειγμα είναι η αγορά ενέργειας. Μπορεί να υπάρξει παρέμβαση στον τρόπο λειτουργίας του χρηματιστηρίου ενέργειας, ώστε να αποσυνδεθεί η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας από τις ακραίες διακυμάνσεις της τιμής του φυσικού αερίου. Υπάρχουν συγκεκριμένοι τρόποι με τους οποίους μπορεί να γίνει αυτό και αντίστοιχες πρακτικές έχουν εφαρμοστεί και σε άλλες χώρες.
Η ουσία είναι ότι χρειάζεται πολιτική βούληση για να αντιμετωπιστεί η ακρίβεια και να λειτουργήσει αποτελεσματικά η αγορά προς όφελος του καταναλωτή.
Πιστεύετε ότι αυτή η κατάσταση οδηγεί σε πολιτική αλλαγή;
Η πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να έρθει από πυροτεχνήματα ή από υποσχέσεις χωρίς προγραμματικό περιεχόμενο. Θα έρθει μόνο αν οι πολίτες δουν τι προτείνει κάθε κόμμα για τα πραγματικά προβλήματα.
Το ΠΑΣΟΚ έχει καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις. Ο πολίτης πρέπει να ξέρει τι θα συμβεί την επόμενη ημέρα: τι θα γίνει με τις συντάξεις, με την εργασία, με τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, με το ιδιωτικό χρέος, με την ακρίβεια.
Έχουμε παρουσιάσει συγκεκριμένες προτάσεις ακόμη και για το επίδομα ανεργίας και έχουμε καταθέσει τροπολογίες, τεκμηριωμένες και βασισμένες σε καλές ευρωπαϊκές πρακτικές. Τα προβλήματα είναι πολιτικά και λύνονται πολιτικά.
Και μέσα σε όλα αυτά υπάρχει και το δημογραφικό. Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί;
Δεν μπορείς να μιλάς για δημογραφικό χωρίς να στηρίζεις έμπρακτα τους νέους. Αν θέλουμε να ανακόψουμε τον φαύλο κύκλο της γήρανσης, πρέπει να δώσουμε τη δυνατότητα στους νέους ανθρώπους να δημιουργήσουν οικογένεια, να αποκτήσουν σπίτι και να κάνουν σχέδια για το μέλλον.
Πρόσφατα συμμετείχα σε μια ημερίδα για το δημογραφικό, όπου συμμετείχαν και εκπρόσωποι τραπεζών. Είπα ότι, εφόσον θεωρούμε το δημογραφικό μείζον πρόβλημα της χώρας, πρέπει όλοι να αναλάβουν το μερίδιο της ευθύνης τους. Χρειάζονται χρηματοδοτικά εργαλεία, χαμηλότοκα ή ακόμη και άτοκα δάνεια για τους νέους, όπως υπήρχαν παλαιότερα αντίστοιχες πρακτικές.
Το δημογραφικό δεν αντιμετωπίζεται με ευχολόγια. Χρειάζεται συγκεκριμένη πολιτική.
Άρα, τι θα λέγατε σήμερα στον πολίτη που παρακολουθεί όλες αυτές τις εξελίξεις;
Να κοιτάξει τα προγράμματα, τις θέσεις και τις συγκεκριμένες προτάσεις. Να κρίνει με βάση το τι προτείνει ο καθένας για την καθημερινότητά του και για το μέλλον της χώρας.
Η Ευρώπη αντιμετωπίζει μεγάλες προκλήσεις, η Ελλάδα αντιμετωπίζει σοβαρά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα και έχουμε μπροστά μας μια μακρά πολιτική περίοδο. Η απάντηση δεν μπορεί να είναι ο φόβος, ο λαϊκισμός ή η μεταφορά των ευθυνών στους πιο αδύναμους.
Χρειάζεται πρόγραμμα, κοινωνική δικαιοσύνη, ειρήνη, δημοκρατία και συγκεκριμένες πολιτικές που να μπορούν να βελτιώσουν τη ζωή των πολιτών.
