Ο διευθυντής του 3ου ΓΕΛ Ρόδου μιλά για τη νέα σχολική χρονιά, το Ωνάσειο σχολείο, τις υποδομές, την κάλυψη των κενών και τον ρόλο της Τεχνητής Νοημοσύνης στην εκπαίδευση
Με τις τελευταίες εργασίες να βρίσκονται σε εξέλιξη και την εκπαιδευτική κοινότητα να ετοιμάζεται για την νέα σχολική χρονιά, με το πρώτο κουδούνι που χτύπησε ήδη, το 3ο Γενικό Λύκειο Ρόδου βρίσκεται μπροστά σε μια ιδιαίτερα σημαντική περίοδο. Το ιστορικό σχολείο αλλάζει σε σημαντικό βαθμό, στο πλαίσιο των παρεμβάσεων που πραγματοποιούνται μέσω του Ιδρύματος Ωνάση, ενώ παράλληλα καλείται να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις μιας νέας εποχής για την εκπαίδευση.
Κύριε Χαμουζά, πώς ξεκινά η φετινή χρονιά για το 3ο Γενικό Λύκειο Ρόδου;
Αυτή τη στιγμή είμαστε έτοιμοι για τη νέα σχολική χρονιά. Το σχολείο, τόσο σε επίπεδο Γυμνασίου όσο και Λυκείου, είναι σε μεγάλο βαθμό έτοιμο. Έγιναν οι τελευταίες εργασίες και οι τελευταίες ρυθμίσεις, ώστε όταν έρθουν τα παιδιά να βρουν έναν χώρο αισθητικά και λειτουργικά αναβαθμισμένο.
Πόσοι μαθητές θα φοιτήσουν φέτος στο δημόσιο Ωνάσειο σχολείο;
Η πρώτη τάξη του Λυκείου αποτελείται από τέσσερα τμήματα. Υπάρχουν ακόμη κάποιες διαθέσιμες θέσεις και για τον λόγο αυτό θα πραγματοποιηθούν οι προβλεπόμενες εξετάσεις για τα παιδιά που επιθυμούν να συμμετάσχουν.
Η πλατφόρμα παραμένει ανοιχτή και οι γονείς και οι μαθητές έχουν ενημερωθεί σχετικά. Πρόκειται για μια διαδικασία που δεν είναι πλέον πρωτόγνωρη, καθώς υπάρχει και η εμπειρία της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Επομένως, βαδίζουμε ομαλά προς την πραγματοποίηση των εξετάσεων και την κάλυψη των τελευταίων θέσεων.
Ποια είναι, κατά τη γνώμη σας, η μεγαλύτερη πρόκληση που καλείται να αντιμετωπίσει ένα σχολείο σήμερα;
Νομίζω ότι η μεγάλη πρόκληση δεν είναι απλώς να δημιουργήσουμε ακόμη έναν τύπο σχολείου. Το πραγματικό ερώτημα είναι: «Τι σχολείο χρειάζεται η νέα γενιά σε έναν κόσμο που αλλάζει ταχύτερα από ποτέ;»
Αυτό είναι το ζητούμενο. Και νομίζω ότι το καταλαβαίνουν και οι γονείς και τα παιδιά, τα οποία προσέρχονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και διάθεση να γνωρίσουν αυτή τη νέα εκπαιδευτική πραγματικότητα.
Βρισκόμαστε στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης και αυτό δημιουργεί μια νέα πρόκληση. Εμείς, μαζί με τα παιδιά, πειραματιζόμαστε ουσιαστικά με ένα νέο σχολείο, μέσα μάλιστα σε έναν αναμορφωμένο και ανακαινισμένο χώρο. Θέλουμε να δούμε πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε πραγματικά τις προκλήσεις της εκπαίδευσης στον 21ο αιώνα.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει πλέον μπει για τα καλά στη ζωή μας. Πρέπει να μπει και στο σχολείο;
Πρέπει να μπει, αλλά χρειάζεται μέτρο. Όπως έλεγαν και οι αρχαίοι Έλληνες, «πάντων χρημάτων μέτρον άνθρωπος». Ο άνθρωπος παραμένει το μέτρο. Ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο που πρέπει να θυμόμαστε στο σχολείο, ιδιαίτερα στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να αναζητήσει πληροφορίες, να αναλύσει δεδομένα, να συνθέσει κείμενα, να προτείνει λύσεις. Μπορεί να αποτελέσει ένα εξαιρετικό εργαλείο στα χέρια των μαθητών και των εκπαιδευτικών.
Με τίποτα, όμως, δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ανθρώπινη κρίση, την ευθύνη, τη σωστή ηθική επιλογή και, τελικά, τη δημοκρατική συνείδηση.
Άρα ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος του σχολείου μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα;
Εμείς θέλουμε τα παιδιά μας να μεγαλώσουν και να γίνουν πραγματικά ελεύθεροι πολίτες. Το κύριο μέλημά μας είναι να καταλάβουν ότι μεγαλώνουν σε έναν κόσμο όπου η πληροφορία είναι σχεδόν δωρεάν, αλλά η γνώση γίνεται δυσκολότερη.
Εδώ βρίσκεται και η ουσία του σχολείου. Δεν ανταγωνιζόμαστε την Τεχνητή Νοημοσύνη στην ταχύτητα της απάντησης. Την ανταγωνιζόμαστε στην ποιότητα των ερωτήσεων.
Μπορεί σήμερα κάποιος να πάρει μια απάντηση πολύ γρήγορα. Το σχολείο, όμως, πρέπει να μάθει στο παιδί να ρωτά: «Είναι σωστή αυτή η απάντηση;». Να αναρωτιέται, να αμφισβητεί δημιουργικά, να εξετάζει τα δεδομένα και να αναπτύσσει την κριτική του σκέψη.
Αυτό είναι, κατά τη γνώμη μου, το μεγάλο στοίχημα.
Γιατί, βεβαίως, η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί και να κάνει λάθη…
Αναμφισβήτητα. Είναι ένα εργαλείο και, όπως κάθε εργαλείο, πρέπει να χρησιμοποιείται σωστά. Ακόμη και τα ίδια τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης επισημαίνουν ότι μπορεί να υπάρχουν λάθη και ότι χρειάζεται έλεγχος και διόρθωση.
Δεν μπορείς, λοιπόν, να στηριχθείς απολύτως σε μια απάντηση μόνο και μόνο επειδή προέρχεται από ένα σύστημα που φαίνεται πολύ προηγμένο. Ο άνθρωπος παραμένει απαραίτητος. Άλλωστε, ο άνθρωπος δημιούργησε την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Σε επίπεδο καθημερινής λειτουργίας, υπάρχουν προβλήματα με τα εκπαιδευτικά κενά;
Από πλευράς κενών, είμαστε σε πολύ καλό επίπεδο. Υπάρχουν κάποιες εξαιρέσεις, οι οποίες εκτιμούμε ότι θα έχουν τακτοποιηθεί άμεσα. Επομένως, δεν αναμένουμε να αντιμετωπίσουμε σοβαρά προβλήματα αυτού του είδους.
Τα βιβλία βρίσκονται ήδη στο σχολείο, οι τάξεις και οι αίθουσες είναι έτοιμες να υποδεχθούν τους μαθητές και τις μαθήτριες και οι εκπαιδευτικοί είναι επίσης έτοιμοι και, θα έλεγα, ανυπόμονοι να πιάσουν δουλειά.
Είμαστε πραγματικά έτοιμοι όσο χρειάζεται και όπως πρέπει, προκειμένου να εργαστούμε με όλες μας τις δυνάμεις.
Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι εργασίες για να στεγαστεί το Ωνάσειο σχολείο; Είναι όλα έτοιμα;
Από κτηριακής άποψης, σε επίπεδο λειτουργίας, θα έλεγα ότι βρισκόμαστε περίπου στο 85% της ολοκλήρωσης.
Θέλω, όμως, να ξεκαθαρίσω κάτι σημαντικό. Η σύμβαση με το Ίδρυμα Ωνάση εξακολουθεί να υφίσταται και να υλοποιείται. Δεν ήταν δυνατόν να ολοκληρωθούν όλες οι παρεμβάσεις μέσα σε δύο μήνες.
Υπάρχουν έργα και παρεμβάσεις που θα συνεχίσουν να υλοποιούνται και κατά την επόμενη διετία. Ήδη έχουμε καλύψει ένα πολύ σημαντικό ποσοστό και συνεχίζουμε, με βάση τον προγραμματισμό.
Οι παρεμβάσεις αυτές είναι πιο δύσκολες επειδή πρόκειται για ένα ιστορικό κτήριο;
Ακριβώς. Δεν είναι εύκολο να γίνουν όλες αυτές οι παρεμβάσεις σε ένα κτήριο με την ιδιαίτερη ιστορία και αξία της παλιάς καπνοβιομηχανίας.
Υπάρχει η επίβλεψη και η συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες για τα νεότερα μνημεία, καθώς και με τη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης του Δήμου. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορούν να γίνουν αυθαίρετα ή από τη μια στιγμή στην άλλη αισθητικές, λειτουργικές, κτηριακές ή δομικές παρεμβάσεις.
Όλα πρέπει να γίνουν σταδιακά, με τον δέοντα τρόπο και με τον σεβασμό που απαιτεί ένα τέτοιο μνημείο.
Τελικά, τι θα θέλατε να κρατήσουν οι μαθητές για τη νέα σχολική χρονιά;
Θα ήθελα να κρατήσουν τη διάθεση να μάθουν, να αμφισβητούν δημιουργικά, να ρωτούν και να σκέφτονται. Σε έναν κόσμο όπου οι απαντήσεις θα είναι ολοένα και πιο εύκολα διαθέσιμες, η αξία του ανθρώπου θα βρίσκεται όλο και περισσότερο στην ικανότητά του να θέτει τις σωστές ερωτήσεις.
Αυτό είναι και το σχολείο που θέλουμε να υπηρετήσουμε: ένα σχολείο που δεν φοβάται την τεχνολογία, αλλά τη χρησιμοποιεί με μέτρο και κρίση, ένα σχολείο που αξιοποιεί τα νέα εργαλεία χωρίς να ξεχνά ότι στο κέντρο της εκπαίδευσης βρίσκεται ο άνθρωπος.
Και αυτό, τελικά, είναι το μεγάλο μας στοίχημα για τη νέα σχολική χρονιά.
